Τι είναι η Δυσανεξία στη Λακτόζη;

Η δυσανεξία στη λακτόζη είναι μια κοινή πεπτική διαταραχή όπου το σώμα δυσκολεύεται να πέψει τη λακτόζη, τη φυσική ζάχαρη που βρίσκεται στο γάλα και τα γαλακτοκομικά προϊόντα. Αυτό συμβαίνει όταν το λεπτό έντερο δεν παράγει αρκετή λακτάση, το ένζυμο που απαιτείται για τη διάσπαση της λακτόζης σε απλούστερα σάκχαρα, όπως η γλυκόζη και η γαλακτόζη, για απορρόφηση. Χωρίς επαρκή λακτάση, η αδιάσπαστη λακτόζη περνά στο παχύ έντερο, όπου τα βακτήρια τη ζυμώνουν, προκαλώντας ενοχλητικά συμπτώματα.

Τύποι δυσανεξίας στη λακτόζη:

Πρωτοπαθής δυσανεξία στη λακτόζη: Η πιο συχνή μορφή, όπου η παραγωγή λακτάσης μειώνεται φυσιολογικά μετά την παιδική ηλικία, συνήθως στην ενηλικίωση. Είναι πιο συχνή σε ορισμένες εθνικότητες, όπως Αφρικανοί, Ασιάτες, Ισπανόφωνοι ή Ιθαγενείς Αμερικανοί.
Δευτεροπαθής δυσανεξία στη λακτόζη: Προκαλείται από ασθένεια, τραυματισμό ή χειρουργική επέμβαση που επηρεάζει το λεπτό έντερο, όπως η κοιλιοκάκη, η νόσος του Crohn ή λοιμώξεις. Η θεραπεία της υποκείμενης αιτίας μπορεί να αποκαταστήσει τα επίπεδα λακτάσης.
Συγγενής ή αναπτυξιακή δυσανεξία στη λακτόζη: Σπάνια, εμφανίζεται από τη γέννηση λόγω γενετικών παραγόντων ή σε πρόωρα βρέφη λόγω ανώριμου εντέρου.

Αν και η δυσανεξία στη λακτόζη είναι συνήθως ακίνδυνη, μπορεί να επηρεάσει την ποιότητα ζωής και την πρόσληψη θρεπτικών συστατικών, όπως το ασβέστιο και η βιταμίνη D. Παράγοντες κινδύνου περιλαμβάνουν την ηλικία, την εθνοτική καταγωγή, την πρόωρη γέννηση, ασθένειες του λεπτού εντέρου και ορισμένες θεραπείες για καρκίνο.

Δυσανεξία στη Λακτόζη lactose intolerance symptoms

Δυσανεξία στη Λακτόζη Συμπτώματα

Τα συμπτώματα από δυσανεξία στη λακτόζη εμφανίζονται συνήθως 30 λεπτά έως δύο ώρες μετά την κατανάλωση γαλακτοκομικών και ποικίλλουν σε σοβαρότητα. Περιλαμβάνουν:

Φούσκωμα
Διάρροια
Αέρια
Ναυτία, μερικές φορές με εμετό
Κράμπες ή πόνο στην κοιλιά

Τα συμπτώματα προκύπτουν από τη ζύμωση της αδιάσπαστης λακτόζης στο παχύ έντερο. Δεν αντιδρούν όλοι με την ίδια ένταση, ορισμένοι ανέχονται μικρές ποσότητες λακτόζης, ενώ άλλοι έχουν έντονα συμπτώματα. Εάν παρατηρείτε αυτά τα συμπτώματα συστηματικά μετά την κατανάλωση γαλακτοκομικών, συμβουλευτείτε έναν γιατρό για να αποκλειστούν άλλες παθήσεις.

Δυσανεξία στη Λακτόζη Διατροφή

Η διαχείριση δυσανεξίας στη λακτόζη περιλαμβάνει προσαρμογές στη διατροφή για τη μείωση ή την εξάλειψη της λακτόζης, διατηρώντας παράλληλα ισορροπημένη διατροφή. Οι περισσότεροι δεν χρειάζεται να αποφεύγουν εντελώς τα γαλακτοκομικά, καθώς μικρές ποσότητες ή συγκεκριμένα είδη μπορεί να είναι ανεκτά.

Τροφές που πρέπει να αποφεύγονται ή να περιορίζονται:

Γάλα (αγελαδινό, κατσικίσιο, πρόβειο)
Παγωτό, μαλακά τυριά (π.χ. ρικότα, cottage)
Κρέμα γάλακτος, βουτυρόγαλα, προϊόντα με βάση τον ορό γάλακτος
Επεξεργασμένα τρόφιμα όπως αρτοσκευάσματα, δημητριακά, σούπες, μαργαρίνη και σαλάτες που περιέχουν γαλακτοκομικά

Τροφές που μπορείτε να καταναλώνετε:

Γάλα, γιαούρτι και παγωτό χωρίς λακτόζη
Σκληρά τυριά (π.χ. τσένταρ, ελβετικό) με ελάχιστη λακτόζη
Φυτικά γάλατα (π.χ. αμυγδάλου, σόγιας, βρώμης—ελέγξτε για πρόσθετα σάκχαρα)
Μη γαλακτοκομικές πηγές ασβεστίου: Μπρόκολο, πράσινα φυλλώδη λαχανικά, ενισχυμένοι χυμοί, κονσερβοποιημένος σολομός, αμύγδαλα, πορτοκάλια, αποξηραμένα φασόλια
Φρούτα, ξηροί καρποί, πατατάκια (απλά), κέικ βρώμης/ρύζι, μαύρη σοκολάτα, spreads χωρίς λακτόζη

Συμβουλές για διατροφή με περιορισμένη λακτόζη:

Καταναλώστε γαλακτοκομικά μαζί με γεύματα για να επιβραδύνετε την πέψη.
Χρησιμοποιήστε συμπληρώματα ενζύμου λακτάσης πριν από την κατανάλωση γαλακτοκομικών.
Πειραματιστείτε για να βρείτε το επίπεδο ανοχής σας—πολλοί ανέχονται έως 120 ml γάλακτος τη φορά.

Συμβουλευτείτε διαιτολόγο για εξατομικευμένο πλάνο που εξασφαλίζει επαρκή πρόσληψη θρεπτικών συστατικών.

Δυσανεξία στη Λακτόζη lactose intolerance foods dairy cheese yogurt

Δυσανεξία στη Λακτόζη Θεραπεία

Δεν υπάρχει θεραπεία για την δυσανεξία στη λακτόζη, αλλά μπορεί να διαχειριστεί με αλλαγές στον τρόπο ζωής. Η κύρια θεραπεία επικεντρώνεται στη μείωση της πρόσληψης λακτόζης. Επιλογές περιλαμβάνουν:

Συμπληρώματα ενζύμου λακτάσης: Προϊόντα όπως τα δισκία ή σταγόνες Lactaid που διασπούν τη λακτόζη.
Προβιοτικά: Βρίσκονται σε ορισμένα γιαούρτια ή συμπληρώματα, μπορεί να βοηθήσουν στην πέψη, αν και τα αποτελέσματα ποικίλλουν.
Θεραπεία υποκείμενων αιτιών: Στη δευτεροπαθή δυσανεξία, η αντιμετώπιση παθήσεων όπως η κοιλιοκάκη μπορεί να βελτιώσει τα συμπτώματα.

Σε σπάνιες, σοβαρές περιπτώσεις, μπορεί να χρειάζεται διατροφή πλήρως απαλλαγμένη από λακτόζη. Συμβουλευτείτε γιατρό για εξατομικευμένες συμβουλές.

Δυσανεξία στη Λακτόζη Συχνές Ερωτήσεις (FAQs)

Υποχωρεί η δυσανεξία στη λακτόζη; Η πρωτοπαθής είναι συνήθως μόνιμη, αλλά η δευτεροπαθής μπορεί να βελτιωθεί με θεραπεία της υποκείμενης αιτίας.
Πώς ξέρω αν έχω δυσανεξία στη λακτόζη; Παρακολουθήστε τα συμπτώματα μετά την κατανάλωση γαλακτοκομικών και συμβουλευτείτε γιατρό για εξετάσεις όπως η δοκιμασία αναπνοής υδρογόνου.
Είναι η δυσανεξία στη λακτόζη κληρονομική; Ναι, η πρωτοπαθής μορφή έχει συχνά γενετικό υπόβαθρο και είναι πιο συχνή σε ορισμένες εθνοτικές ομάδες.
Μπορώ να τρώω γαλακτοκομικά αν έχω δυσανεξία; Πολλοί ανέχονται μικρές ποσότητες ή προϊόντα χωρίς λακτόζη και συμπληρώματα ενζύμων.
Πρέπει να αποφεύγω όλα τα γαλακτοκομικά στην εγκυμοσύνη αν έχω δυσανεξία; Όχι απαραίτητα, επιλέξτε επιλογές χωρίς λακτόζη ή μικρές μερίδες και συμβουλευτείτε γιατρό.
Μπορούν τα παιδιά να έχουν δυσανεξία στη λακτόζη; Είναι λιγότερο συχνή σε μικρά παιδιά, αλλά μπορεί να εμφανιστεί, ειδικά αν είναι συγγενής ή λόγω ασθένειας.

Χρήσιμοι σύνδεσμοι: Εθνικό Ινστιτούτο Υγείας NIH Διεθνές Ίδρυμα για Γαστρεντερικές Διαταραχές

Δυσανεξία στη Λακτόζη Τεστ

Η διάγνωση δυσανεξίας στη λακτόζη ξεκινά με συζήτηση των συμπτωμάτων, του ιατρικού ιστορικού και της διατροφής με γιατρό. Μια απλή δοκιμασία αποκλεισμού με αποφυγή γαλακτοκομικών για μικρό χρονικό διάστημα και παρακολούθηση των συμπτωμάτων—μπορεί να δώσει ενδείξεις. Η δοκιμασία αναπνοής υδρογόνου είναι συνηθισμένη, όπου πίνετε ένα υγρό πλούσιο σε λακτόζη και μετρώνται τα επίπεδα υδρογόνου στην αναπνοή σας. Υψηλά επίπεδα υδρογόνου υποδηλώνουν κακή πέψη της λακτόζης.

Γενετικό τεστ δυσανεξίας στη λακτόζη

Το γενετικό τεστ ανιχνεύει τιους πολυμορφισμούς C13910T και G22018A στο γονίδιο MCM6, το οποίο ρυθμίζει το γονίδιο LCT που είναι υπεύθυνο για την παραγωγή λακτάσης.

Πλεονεκτήματα γενετικού τεστ:

- Ακρίβεια: Παρέχει σαφή αποτελέσματα για την παρουσία πολυμορφιών.
- Μη επεμβατικό: Δεν απαιτείται κατανάλωση λακτόζης, σε αντίθεση με τις δοκιμασίες αναπνοής ή αίματος.
- Οριστικό: Επιβεβαιώνει τη γενετική προδιάθεση για δυσανεξία στη λακτόζη.